Büyük Taklid Merci'i Sayın Seyyid Ali Hüseyni Sistani’nin Bürosunun Resmi İnternet Sitesi

Sorular ve Cevaplar » YİYECEK VE İÇECEKLER

11 Soru: Karides gibi, yengecinde (değişik çeşitleriyle) yenmesi caiz midir?
Cevap: Yengeç yemek caiz değildir.
12 Soru: Son zamanlarda balık ambalajlarının üzerinde balığın ismi ve şekli bulunmaktadır. Bu ambalajlardan balığın pullu olduğunu öğrenmekteyiz. Balığın türünü belirlemek için bu isim ve şekillere güvenebilir miyiz?
Yine böyle yerlerde yalan demek bu şirketlere büyük zararlar vermektedir. Hatta bundan daha kötü sonuçlar da doğabilmektedir.
Cevap: Doğruluğuna itminan hasıl olursa (Bu yazıların doğru olduğuna güvenildiği taktirde) ona uygun amel etmek caizdir.
13 Soru: Büyük miktarlarda balık yakalayan gemiler torlarıyla tonlarca balığı yakalayarak pazarlara sürmektedirler. Bu modern yöntemle balığın denizden canlı çıktığı da bilinmektedir. Şirketlerin zarar korkusuyla, balıklar sudan ölü çıkarıldığı halde böyle bir şeyi demeleri de mümkündür. Müslüman olmayanların sattıkları böyle balıkları, bu gibi yerlerden alabilir miyiz? Bu balıkların şerî hükümlerine dikkat etmeden satan Müslümanlardan, satın alabilir miyiz?
Önümüzde bulunan bu balıkların sudan canlı çıktığını öğrenmenin veya bunu onaylayacak güvenilir bir şahit bulmanın gerçekten çok zor (ve gerçekleşmemiş) bir iş olduğu da bilinmektedir. Acaba bu durumda tavuk, sığır ve koyun etlerinin İslam-i kurallara göre kesilip kesilmediğini zorluklarıyla karşılaştıkları için balık etine yönelen hassas Müslümanların bu sorunlarını halletme yolu var mıdır?
Cevap: Müslümandan veya Müslüman olmayandan satın almanın sakıncası yoktur. Aynı şekilde zikredilen yöntemle avlanıldığına emin olduktan ve pulları olduğunu bildikten sonra yenilmesinin de sakıncası yoktur.
14 Soru: Batıda jelâtin maddesi üretilerek bir çok yiyecek ve içecekte kullanılmaktadır. Onları yememiz caiz midir? Öte taraftan bitkiden veya hayvandan alınırsa nasıl olur? Eğer hayvandan alınıyorsa, hayvanın kemiklerinden mi alınıyor yoksa başka bir yerinden mi alınıyor belli değil. Hakeza eti yenen hayvan olup olmadığını da bilmiyoruz.
Cevap: Hayvandan mı yoksa bitkiden mi alındığında şüphe edilirse yenmesi caizdir. Ama eğer hayvandan alındığı bilinirse; hayvanın şerî kurallara göre kesildiği ihraz (belirtilmezsi) edilmeden yenilmesi caiz değildir. Hatta hayvanın kemiğinden yapılmış olsa bile yenilmemesi ihtiyata uygundur.
Eğer hammaddesi kimyasal işlem yapılırken istihale olursa (öz niteliğini kaybederse) mutlak olarak, yenmesinde sakınca yoktur. Aynı şekilde yenilecek şeylere, içinde yok olacak miktarda katılırsa, bu hayvanın şerî kurallara göre kesildiğinde şüphe edilmesi halinde de yenmesinde sakınca yoktur.
15 Soru: Müslüman olmayan ülkelerde üretilen peynirler buzağı veya diğer hayvanlardan elde edilen mayalardan yapılmaktadır. Bu mayaların İslamî kurallara göre kesilmiş hayvanlardan alınıp alınmadığını veya başka bir şey vasıtasıyla istihale (öz niteliğini kaybetmesi) olup olmadığını bilmiyoruz. Bu peynirleri yemek caiz midir?
Cevap: Sakıncası yoktur.
16 Soru: Sahibinin içki sattığı süper marketlerde satılan, Şerî kurallara göre kesilmiş etleri satın alabilir miyiz?
Cevap: Evet, satın almak caizdir ve yenmesi de helaldir. Hatta satıcının şerî kurallara göre kestirerek aldığına ihtimal verirse, daha önceden Müslüman olmayanın elinde olmuş olsa bile helaldir. Ama bu ihtimali vermezse helal olmaz.
17 Soru: Şirketlerin kesim yerlerinde çok miktarda tavuğun hepsi bir anda kesilmektedir. Eğer cihazı çalıştıran Müslüman olursa ve kesim anında hepsi için bir kere Allah’ın ismini zikreder ve tekbir derse yenilmeleri helal olur mu? Ve eğer yenilmelerinin helal olup olmadığında şüphe edersek yiyebilir ve pak-temiz olduğunu kabul edip satın alabilir miyiz?
Cevap: Alet (Kesim Aleti) kesmeğe meşgul olduğu sürece Allah’ın ismini tekrarlarsa kâfidir. Allah’ın adının zikredilip edilmediğinden dolayı helal olması konusunda şüphe ederse paktır ve yenilmesi de helaldir.
18 Soru: Avrupa da bazı büyük pazarlara gittiğimizde, Avrupa şirketleri tarafından üretilen paketlenmiş etlerin üzerinde “Helaldir” veya “İslamî kurallara göre kesilmiştir” ibaretinin yazılı olduğunu görüyoruz. Bu etleri satın almak ve yemek caiz midir?
Cevap: Emin olmadıkça yazının önemi yoktur.
19 Soru: Müslüman olmayan şirketlerin İslam ülkelerinde ürettikleri etlerin üzerine “İslamî kurallara uygun olarak kesilmiştir” diye yazılmıştır. Bu etleri yememiz caiz midir? Ve eğer bu etler Müslüman olmayan ülkelerde, Müslüman şirketler tarafından üretilirse yenilmesi caiz olur mu? Üretici şirket yabancı olur ve yabancı bir ülkede üretilirse durum nasıl olur?
Cevap: Yazının itibarı yoktur. Eğer imalatçı Müslüman olur ve çoğunluğunu Müslümanların oluşturduğu ülkede üretilirse ve üreticinin Müslüman olmadığı bilinmezse yenilmesi caizdir.
Ama üretici Müslüman olmaz veya genelini Müslümanların oluşturmadığı bir ülkede imal edilirse üreticinin de Müslüman olduğunu bilmezse yenmesi caiz değildir.
Yeni bir soru göndermek için buraya tıklayınız
العربية فارسی اردو English Azərbaycan Türkçe Français